- Χούμνος
- Επώνυμο βυζαντινών αξιωματούχων και λογίων. 1. Γεώργιος. Κρητικός ποιητής που καταγόταν από τον Χάνδακα. Έζησε στην τελευταία περίοδο της Βυζαντινής αυτοκρατορίας. Από τα έργα του σώθηκε μία έμμετρη ιστορία, που καλύπτει χρονολογικά την περίοδο από τη δημιουργία του κόσμου έως τη βασιλεία του Δαβίδ και του Σολομώντα. Επιθυμώντας με το έργο του να διδάξει στους συμπατριώτες του την Παλαιά Διαθήκη, δεν άντλησε τις πληροφορίες του από τα επίσημα κείμενα αλλά προτίμησε διάφορες πηγές. Από το ποίημα αυτό, που είναι γραμμένο στη δημοτική και σε ομοιοκατάληκτους δεκαπεντασύλλαβους στίχους, δημοσιεύτηκε μόνο ένα μέρος, που αναφέρεται στη Γένεση και στην Έξοδο, με βάση το χειρόγραφο του Βρετανικού Μουσείου, στο περιοδικό Βυζαντιναί και Νεοελληνικαί επετηρίδες. Το 1925 είδε το φως η έκδοσή του στο Καίμπριτζ, σε αγγλική μετάφραση εμπλουτισμένη με σημειώσεις και λεξιλόγιο. 2. Θεόδωρος. Βυζαντινός στρατηγός. Έζησε το δεύτερο μισό του 12ου αι. Ανήκε σε ονομαστή βυζαντινή οικογένεια τηςοποίας τα μέλη διακρίθηκαν στα χρόνια των Κομνηνών και των Παλαιολόγων. Επί Ισαάκιου B’ Aγγέλου (1185-95) στάλθηκε εναντίον του απατεώνα Αλέξιου που καταγόταν από την Παφλαγονία και είναι γνωστός και ως Ψευδαλέξιος. Ο Ψευδαλέξιος ισχυριζόταν ότι είναι ο Αλέξιος Koμνηνός και επεδίωκε με τον τρόπο αυτό να πάρει τον αυτοκρατορικό θρόνο. Ο X. τον νίκησε στη μάχη, τον αιχμαλώτισε και τελικά τον σκότωσε. 3. Μιχαήλ. Νομοφύλακας και μητροπολίτης Θεσσαλονίκης. Έζησε στο πρώτο μισό του 12ου αι. Σώζεται η πραγματεία του Περί των βαθμών της εξ αίματος συγγενείας. Πολλοί υποστηρίζουν ότι και η θεολογική πραγματεία Περί νηστείας είναι έργο του X. Το ανέκδοτο αυτό κείμενο είναι καταχωρημένο σε κώδικα της Βιβλιοθήκης του Βερολίνου. 4. Νικηφόρος. Συγγραφέας, φιλόσοφος και πολιτευτής, ο οποίος φαίνεται να έζησε κατά το τέλος του 13ου και στις αρχές του 14ου αι. Ο N.X. ήταν ευνοούμενος του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Παλαιολόγου του πρεσβύτερου και γι’ αυτό του δόθηκαν τα αξιώματα του σφραγιδοφύλακα και του μεγάλου στρατοπεδάρχη. Το 1295 πάντρεψε τον γιο του Ιωάννη με την Ειρήνη, κόρη του αυτοκράτορα. Στην περίοδο της διαμάχης ανάμεσα στον αυτοκράτορα Ανδρόνικο και στον εγγονό του, ο X. έμεινε πιστός στον προστάτη του και μάλιστα υπεράσπισε τη Θεσσαλονίκη, που την απειλούσε το στράτευμα του αντίπαλου εγγονού. Στο τέλος της ζωής του αποσύρθηκε σε μοναστήρι και πιθανολογείται ότι πέθανε το 1330. Ο Ν.X. έγραψε πολλά έργα με νομικό, φιλοσοφικό και ρητορικό περιεχόμενο. Μερικά από αυτά εκδόθηκαν από τον Μπουασονάντ στα Anecdota graeca et nuova, άλλα, – καθαρά θεολογικά, στη σειρά Ελληνική Πατρολογία του Migne και ορισμένα με φιλοσοφικό περιεχόμενο κυκλοφόρησαν στην Οξφόρδη (1835).
Dictionary of Greek. 2013.